Rhagor - darganfod byd o gasgliadau

"Traed Mewn Cyffion": Cymru a Chaethwasiaeth

Mae'r rhan fwyaf o gymdeithasau wedi elwa ar lafur caethweision ar ryw adeg yn eu hanes. Mae hyn yn wir am Gymru hefyd.

Roedd y fasnach ryngwladol mewn caethweision yn fynnu o ddechrau'r 16fed ganrif (tua 500 mlynedd yn ôl) hyd at 200 mlynedd yn ôl. Ym 1807, pasiodd senedd Prydain Ddeddf i ddiddymu masnachu caethweision o fewn yr Ymerodraeth Brydeinig.

Roedd pobl dduon a phobl wynion wedi bod yn ymgyrchu i atal caethwasiaeth am dros 30 o flynyddoedd cyn i'r Ddeddf ddod i rym. Hyd yn oed ar ôl 1807, ni chafodd y caethweision a oedd eisoes yn byw mewn trefedigaethau Prydeinig eu rhyddhau tan 1838.

Roedd caethwasiaeth yn parhau i fod yn gyfreithlon mewn rhai gwledydd eraill am fwy na 50 mlynedd arall.

Heddiw, mae caethwasiaeth anghyfreithlon yn dal i fodoli mewn llawer rhan o'r byd — hyd yn oed yng Nghymru.