Rhagor - darganfod byd o gasgliadau

Cariad at gelf: Gwobr Eric a Jean Cass

[delwedd: Trwy garedigrwydd y ffotograffydd Douglas Atfield]

Trwy garedigrwydd y ffotograffydd Douglas Atfield

[delwedd: Trwy garedigrwydd y ffotograffydd Douglas Atfield]

Trwy garedigrwydd y ffotograffydd Douglas Atfield

[delwedd: Joan Miró, L'Enfance d'Ubu, 1975, lithograff. © Succession Miro/ADAGP, Paris a DACS, Llundain 2013]

Joan Miró, L'Enfance d'Ubu, 1975, lithograff. © Succession Miro/ADAGP, Paris a DACS, Llundain 2013

[delwedd: Joan Mirô, Mirô, 1970s, lithograff. © Succession Miro/ADAGP, Paris a DACS, Llundain 2013. ]

Joan Mirô, Mirô, 1970s, lithograff. © Succession Miro/ADAGP, Paris a DACS, Llundain 2013.

[delwedd: John Hoyland, Plát Rhif 11, 1985, Priddwaith. © Ystád John Hoyland. Cedwir pob hawl, DACS 2012]

John Hoyland, Plát Rhif 11, 1985, Priddwaith. © Ystád John Hoyland. Cedwir pob hawl, DACS 2012

[delwedd: John Hoyland, Walts Breifat., 1989, Acrylig ar liain cotwm. © Ystád John Hoyland. Cedwir pob hawl, DACS 2012]

John Hoyland, Walts Breifat., 1989, Acrylig ar liain cotwm. © Ystád John Hoyland. Cedwir pob hawl, DACS 2012

[delwedd: Karel Appel, Y Ddinas, 1982, Olew ar gynfas. © Sefydliad Karel Appel / DACS 2013]

Karel Appel, Y Ddinas, 1982, Olew ar gynfas. © Sefydliad Karel Appel / DACS 2013

[delwedd: Trwy garedigrwydd y ffotograffydd Douglas Atfield]

Trwy garedigrwydd y ffotograffydd Douglas Atfield

[delwedd: Trwy garedigrwydd y ffotograffydd Douglas Atfield]

Trwy garedigrwydd y ffotograffydd Douglas Atfield

Dros 35 mlynedd mae Eric a Jean Cass wedi adeiladu casgliad gwych a phersonol iawn o 300 a mwy o gerfluniau, cerameg, darluniau, printiau a phaentiadau.

Yn 2012, derbyniodd Amgueddfa Cymru rodd hael o ddeuddeg gwaith celf modern o'u casgliad preifat, drwy gyfrwng y Gymdeithas Gelf Gyfoes. Yn eu plith mae un o weithiau pwysig Karel Appel, yr artist o'r Iseldiroedd a lithograffau gan yr artist swrreal o Gatalwnia, Joan Miró.

Ym 1969, cydweithiodd Eric Cass yn agos â'r pensaer Brian Sapseid er mwyn dylunio tŷ o'r enw Bleep. Daw enw chwareus y tŷ o sain uchel y pagers electronig a werthwyd gan gwmni Eric, Cass Electronics. Bu cynllun agored a phensaernïaeth fodern y tŷ yn sbardun i Eric ddechrau prynu gweithiau celf modern a chyfoes i ddodrefnu eu cartref.

Mewn 35 mlynedd dyma nhw'n casglu dros 300 o weithiau – prynwyd rhai ar fympwy a rhai wedi chwilio'n ddyfal am flynyddoedd. Tyfodd cyfeillgarwch cryf rhwng Eric a Jean â nifer o'r artistiaid, fyddai'n aml yn dod i oruchwylio'u gwaith yn cael ei osod yn Bleep, ac yn dychwelyd wedyn ar ymweliadau cyfeillgar. Roedd y cysylltiad agosaf rhyngont â'r artist Niki de Saint Phalle ac Eric a Jean Cass oedd perchnogion y casgliad preifat mwyaf o'i gwaith yn y DU.

Yn 2012, dyma nhw'n penderfynu y byddent yn rhoi'r casgliad i amgueddfeydd ac orielau yn y DU fel y gallai cynulleidfaoedd ym mhob cwr o'r wlad eu mwynhau. Penodwyd y Gymdeithas Gelf Gyfoes i reoli'r gwaith o ddosbarthu Casgliad Cass i'w haelodau fel rhan o'i rhaglen Roddion a Chymynroddion. Dewiswyd Amgueddfa Cymru yn un o'r derbynwyr ynghyd â'r Oriel Celf Fodern (Glasgow), Hepworth Wakefield, Oriel Gelf Leeds, Oriel Celf Fodern Genedlaethol yr Alban (Caeredin), Y Pafiliwn ac Amgueddfeydd Brenhinol (Brighton) ac Oriel Gelf Wolverhampton.

Rhodd Amgueddfa Cymru

Mae'n bwysig cofio bod y gweithiau a roddwyd yn fwy na gweithiau celf gan artistiaid byd-enwog – roeddent yn rhan o gasgliad personol iawn â lle arbennig mewn cartref unigryw. Roedd dau o lithograffau Joan Miró ar wal y cyntedd, yn croesawu ymwelwyr i'r tŷ, platiad gan John Hoyland yn addurno bwrdd coffi yn y lolfa a Y Ddinas gan Karel Appel yn cyfarch pwy bynnag fyddai'n ymlacio yn yr ystafell fyw.

Karel Appel (1921-2006)

Mae Y Ddinas, 1982, gwaith olew ar gynfas gan Karel Appel, yn dangos menyw noeth a chi yn crwydro drwy dirwedd anial o nendyrau. Mae'n ymdrin â dirywiad a thlodi dinas a daw'r ysbrydoliaeth o brofiad Appel o strydoedd Efrog Newydd ym 1981. Paent trwchus a ddefnyddiwyd, a gwaith brws llydan, llawn mynegiant. Defnyddiwyd llinellau cyntefig i lunio'r adeiladau a'r ffigyrau, gan ddynwared arddull syml plentyn.

Ganwyd Appel yn Amsterdam ym 1921. Ym 1946, wedi astudio yn Academi Celf Gain Frenhinol Amsterdam, teithiodd i Ddenmarc gan gyfarfod a'r artistiaid lleol a ffurfiodd grŵp rhyngwladol Cobra ym 1948. Grŵp oedd hwn oedd yn cefnu ar resymeg celf y gorllewin gan droi at ddulliau cyntefig a phlentynnaidd ac arbrofi â dulliau amrywiol o drafod natur dyn. Gadawodd Appel y grŵp ym 1952. Yn ddiweddarach, daeth yn aelod o Art Informel, oedd hefyd yn cynnwys Argraffiadwyr Haniaethol America, Willem de Kooning a Jackson Pollock.

Daeth Eric Cass yn un o edmygwyr cynnar Appel a prynodd hefyd gerflun pwysig o'r enw Tête Soleil, 1966, a roddwyd i Amgueddfa ac Oriel Gelf Wolverhampton.

John Hoyland (1934-2011)

Gwaith haniaethol mawr yn y dull ystumiol mewn acrylig ar liain cotwm yw Walts Breifat,1989, gan yr artist o Brydain John Hoyland. Diferwyd a thasgwyd paent ar y gynfas gan gyfleu'r weithred o baentio ei hun. Gwaith Argraffiadwyr Haniaethol Amercia a ddylanwadodd ar Hoyland, grŵp o artistiaid a ddaeth i'r amlwg yn Efrog Newydd yn y 1940au ac yn eu plith roedd Jackson Pollock, Barnett Newman, Mark Rothko a Robert Mortherwell. cyfarfu Hoyland â rhai aelodau yn Efrog Newydd ym 1965 wedi derbyn grant teithio gan Sefydliad Peter Stuyvesant. Ym 1979, dyma Hoyland yn trafod ymateb y beirniaid i arddangosfa o'i waith yn Oriel Whitechapel;

'...roedd pawb yn siarad am y lliw. Doeddwn i heb feddwl rhyw lawer am y lliw a mewn gwirionedd: dyna oeddwn i'n poeni leiaf amdano. Roeddwn i eisiau lliw llachar, heb ei gymysgu, ond yn y bôn dim ond coch, gwyrdd ac oren oedd yno. Roedd siâp yn llawer mwy diddorol i mi, ble i roi lliwiau, pa fath o siapau i'w defnyddio ac ati. Roedd hyn i gyd wedi Rothko a'r lleill – roeddwn i'n ceisio dod i delerau a'i baentiadau, ond yn gwybod na ellid parhau i'w cynhyrchu mor syml â'r rheini. Roeddwn i'n digwydd hoffi'r lliwiau, ac rydw i'n dal yn eu hoffi. Ond roedd y modd mae ymylon yn cyffwrdd, gwrthdrawiad rhwng lliwiau a sut oedd hynny'n effeithio ar y gofod o'u hamgylch - roedd hynny'n broblem tipyn mwy.' 1

Ganwyd Hoyland yn Sheffield ym 1934 ac astudiodd yng Ngholeg Celf Sheffield o 1951 i 1956.

Paentiwyd Walts Breifat ym 1989, pan deithiodd Hoyland i Minorca, Jamaica a'r Eidal. Yn wreiddiol, plât o waith Hoyland a brynodd Eric a Jean Cass ym 1987, ond dyma nhw'n parhau i chwilio am baentiad i'w ategu yn y casgliad. Prynwyd Walts Breifat ym 1990.

Joan Miró (1893-1983)

Ymhlith rhoddion Eric a Jean Cass mae pedwar lithograff gan yr artist o Gatalwnia Joan Miró. Poster yw'r gwaith sy'n dwyn y teitl Miró a gynhyrchwyd yn y 1970au i hysbysebu bod printiau gwreiddiol yr artist ar gael i'w prynu yn Vision Nouvelle, Paris. Mae'r dyluniad lliwgar a'r ffurfiau haniaethol yn nodweddiadol o waith Miró, ddaeth i enwogrwydd fel un aelodau'r grŵp Swrrealwyr ym Mharis yn ystod y 1920au a'r 1930au.

Hefyd ymhlith y lithograffau mae L'Enfance D'Ubu, 1975. Defnyddiwyd arddull blentynnaidd yn fwriadol i adlewyrchu anturiaethau plentyndod Ubu. Daeth yr ysbrydoliaeth ar gyfer y gyfres hon gan gymeriad Ubu yn nrama Alfred Jarry, Ubu Roi. Darllenodd Miró y ddrama sawl gwaith a chreu darluniau ar gyfer argraffiad i gasglwyr ym 1966. Ym 1975 cynhyrchodd Miró ei lyfr ei hun o'r enw L'Enfance D'Ubu (Plentyndod Ubu). Casgliad yr artist o ddywediadau a hiwmor Catalwnia a Maiorca a geir yn L'Enfance D'Ubu, a'r cyfan yn adlewyrchu cymeriad Ubu.

Ganwyd Joan Miró ym Marcelona ym 1893 a dechreuodd astudio celf yn bedair ar ddeg yn Ysgol Gelf Gain La Lonja. Ym 1920, yn ystod ei daith gyntaf i Baris, ymwelodd Miró a stiwdio Pablo Picasso a mynychu un o Wyliau'r Dada. Y flwyddyn ganlynol fe symudodd i Baris a dechrau cyfarfod yr artistiaid a'r awduron aeth ati i ffurfio'r grŵp Swrreal. Nod y grŵp hwn oedd creu celf oedd yn tarddu o'r isymwybod, boed hynny drwy gyfleu breuddwydion neu ddefnyddio technegau seicdreiddiol. Daeth Miró yn enwog am ei baentiadau a'i ddarluniau awtomatig â'u harddull plentynnaidd a'u purdeb isymwybodol y tu hwnt i reolaeth rheswm.

Y gweithiau eraill a roddwyd i Amgueddfa Cymru o gasgliad Eric a Jean Cass yw:

  • Joan Miró, L'Enfance D'Ubu, 1975, lithograff ar bapur
  • Joan Miró, Oda a Joan Miró , 1973, XXV/XXV; lithograff
  • Joan Miró, Oda a Joan Miró , 1973, XXV/XXV; lithograff
  • Joan Miró, Composition, 1957, lithograff
  • Patrick Caulfield, Fâs Goffa, 1979, Tsieni asgwrn
  • Brigitte Deuge, Plât Cerameg, 1992, Porslen
  • Peter Hedegaard, Haniaethol Coch, Marŵn a Glas, 1969, Rhifyn 2 o35; lithograff
  • John Hoyland, Plât Rhif 11, 1985, Priddwaith
  • Bjorn Wiinblad, Susanne I Badet, 1988, porslen amryfal

Am ragor o wybodaeth am rodd Eric a Jean Cass ewch i: http://www.contemporaryartsociety.org/our-work-with-public-collections/the-eric-jean-cass-gift

1 Gooding, M., John Hoyland, Llundain, 1990, t.13

[delwedd: Contemporary Art Society logo]

Elusen genedlaethol yw'r Gymdeithas Gelf Gyfoes sy'n hybu gwerthfawrogiad a dealltwriaeth o gelf fodern yn y DU. Gyda chymorth ein haelodau a'n cefnogwyr rydym yn codi arian i brynu gweithiau gan artistiaid newydd cyn eu rhoi i amgueddfeydd ac orielau cyhoeddus lle gall cynulleidfa genedlaethol eu mwynhau. Rydym yn broceru gweithiau celf pwysig a phrin gan artistiaid mawr yr ugeinfed ganrif ar gyfer casgliadau cyhoeddus trwy ein rhwydwaith o noddwyr a chasglwyr preifat. Rydym yn meithrin cysylltiadau er mwyn comisiynu gweithiau celf a hyrwyddo celf gyfoes mewn lleoliadau cyhoeddus. Rydym hefyd yn trefnu rhaglen o arddangosiadau, sgyrsiau gan artistiaid a digwyddiadau addysgiadol. Er 1910 rydym wedi rhoi dros 8,000 o weithiau i amgueddfeydd ac orielau cyhoeddus – o Bacon, Freud, Hepworth a Moore i artistiaid dylanwadol heddiw – gan hyrwyddo talent newydd, cefnogi curaduron a chymell dyngarwch a chasglu yn y DU.

Dyddiad yr erthygl: 3 Mai 2013

0 sylw

Gadael sylw


Gwerthuswch yr erthygl

Cynnwys:     

Delweddau:     

Arddull a darllenadwyedd: