Rydych chi yn:  > 
Pawb / Am ddim

Ysbrydoli'r Ymdrech: Printiau'r Rhyfel Byd Cyntaf

Awst 2 2014–Ionawr 4 2015 (Mae Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd ar agor ar y rhan fwyaf o Wyliau Banc, gwiriwch cyn ymweld i wneud yn siŵr y bydd yr Amgueddfa ar agor.)
Eric Kennington (1888–1960) <em>Making Soldiers: The Gas Mask</em>
Wales Remembers logo

‘The very soul of the war is to be read in the set of sixty-six brilliant lithographs.’

(The Illustrated London News, 1917)

Ym 1917, wedi tair blynedd caled o frwydro yn y Rhyfel Byd Cyntaf, colled nas gwelwyd ei thebyg o’r blaen, a chaledi cynyddol ar dir Prydain, roedd Llywodraeth San Steffan yn chwilio am ffyrdd o ennyn cefnogaeth i’r Rhyfel, a chodi arian oedd dirfawr ei angen. Mae’r arddangosfa hon yn dangos 66 lithograff o gyfres a gomisiynwyd gan Wellington House, adran o’r llywodraeth a sefydlwyd yn gyfrinachol ym 1917 i gynhyrchu propaganda.

Heb os, dyma broject printiau mwyaf uchelgeisiol y Rhyfel Byd Cyntaf. Cyfrannodd deunaw o artistiaid at y gyfres, gan gynnwys rhai o enwogion yr oes. Cyhoeddwyd 200 rhifyn gan y Gymdeithas Gelf Gain a’u hargraffu dan gyfarwyddyd Ernest Jackson a gyfrannodd at bortffolio Delfrydau

Y bwriad oedd arddangos y printiau mewn orielau ar draws Prydain a thu hwnt – yn Ffrainc, America a Chanada – a’u gwerthu er mwyn codi arian ar gyfer y rhyfel. Er gwaethaf sylw teilwng yn y wasg, nid oedd y gwerthiannau’n llwyddiant a chollodd y llywodraeth arian ar y project. Trwy arddangos y gweithiau gyda’i gilydd unwaith yn rhagor, mae’r arddangosfa hon yn edrych eto ar bwysigrwydd y gweithiau yng nghyd-destun propaganda’r Rhyfel Byd Cyntaf, ac yn rhoi cyfle i gynulleidfa newydd weld y gyfres yn ei chyfanrwydd. 

 

Rhennir y gweithiau’n ddau bortffolio, Delfrydau ac Ymdrechion. Mae’r Delfrydau yn mynegi amcanion ac uchelgeisiau’r rhyfel trwy ddefnydd o alegori a symbolaeth. Cyfrannodd dwsin o artistiaid gan gynnwys Edmund Dulac, Augustus John a William Rothenstein, at y portffolio hwn gan drin pynciau fel Rhyddid y Moroedd, Ail-greu Gwlad Belg a Buddugoliaeth Democratiaeth.

Cyfrannodd naw artist, gan gynnwys Christopher Richard Wynne Nevinson, Eric Kennington, Muirhead Bone a Charles Pears brintiau ar gyfer portffolio Ymdrechion, a gyda phob un ohonynt yn cynhyrchu chwe delwedd dan thema benodol, megis Creu Milwyr, Gwneud Gynnau, Adeiladu Llongau neu Trin y Tir. Yn y gweithiau cawn gipolwg dadlennol a difyr ar weithgareddau amrywiol y rhyfel, yn enwedig rôl menywod.

Mae’r gweithiau’n amrywio’n fawr o safbwynt artistig, ac yn adlewyrchu chwiw a chwaeth celf Brydeinig y cyfnod. Mae printiau Nevinson yn fodern, yn llinellol a dramatig, delweddau Pears yn fanwl a naturiolaidd, a Rothenstein yn defnyddio lluniau syml, cynnil i gyflwyno’r pwnc dan sylw.

Yr arddangosfa hon fydd y tro cyntaf i’r gyfres gyfan gael ei harddangos yn gyhoeddus yng Nghymru a bydd sgyrsiau, gweithgareddau a digwyddiadau am ddim i’w hategu:

Digwyddiadau Cysylltiedig

Rha 19 2014Ion 4 2015

 

 

Cysylltiedig