Rydych chi yn:  > 
Pawb / Am ddim / Archebwch wrth gyrraedd

Sgwrs Amser Cinio: Archaeoleg

Mae'r digwyddiad hyn wedi gorffen 20 Chwefror 2013, 1.05pm (Mae Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd ar agor ar y rhan fwyaf o Wyliau Banc, gwiriwch cyn ymweld i wneud yn siŵr y bydd yr Amgueddfa ar agor.)

Byd Bede a Gleiniau'r Oes: cyfansoddiad a tharddiad gleiniau gwydr Eingl-Sacsonaidd Cynnar ym Mhrydain

Gyda James Peake, Myfyriwr PhD, Adran Archaeoleg Birfysgol Caerdydd.

Yn ystod y gwaith cloddio diweddar yn y fynwent Eingl Sacsonaidd (5ed-7fed ganrif OC) yn RAF Lakenheath (Eriswell) Swydd Suffolk, dadorchuddiwyd nifer fawr o em feini gwydr.

Mae dadansoddi cemegol yn dangos bod nifer o grwpiau amlwg o wydr a gynhyrchwyd yn y dull ‘Rhufeinig’, a’u tarddiad mwy na thebyg yn y Dwyrain Agos. Yn ystod dechrau Ymerodraeth Bysantiwm, cafodd llawer iawn o wydr ei fasgynhyrchu gan grefftwyr ar hyd arfordir y Lefant.

Ar hyn o bryd, mae’r canlyniadau’n awgrymu i nifer o’r gleiniau gael eu cynhyrchu’n lleol, gan ddefnyddio cyflenwad o wydr sgrap a gynhyrchwyd cyn cyfnod y Rhufeiniaid. Mae nifer fawr o gleiniau hefyd wedi’u cynhyrchu â chyflenwad ffres a fewnforiwyd o’r Dwyrain Agos.

Rywbryd yn ystod y 6ed ganrif OC, ymddengys i’r cyflenwad o wydr deneuo, ac ychwanegwyd ychydig bach o ludw yn fwriadol er mwyn i’r cyflenwad fynd ymhellach. Mae’n debygol taw diffyg cyflenwad o wydr ffres o’r Dwyrain sydd i gyfri am y dirywiad hwn yn safon y gwydr. Erbyn y 7fed ganrif, roedd yr arfer o gladdu gleiniau gyda’r meirw yn lleihau gyda dyfodiad Cristnogaeth i Brydain.