Rydych chi yn:  > 

Eglwys Sant Teilo

Mawrth 2011

Blogbledren 1: Yr Asesiad Risg Anodda 'Rioed

Postiwyd gan Sara Huws ar 30 Mawrth 2011

Mae tîm digwyddiadau Creu Hanes: 1500-1700 wedi bod yn brysur iawn dros y misoedd diwethaf, yn creu rhaglen lawn i gyd-fynd â'r arddangosfa newydd. Yn arbennig, roeddem ni eisiau creu digwyddiad i blant am fywyd yn oes y Tuduriaid. Roeddem eisiau creu rhywbeth fyddai'n codi 'iyyyyyych' brwdfrydig o enau'r plant, ac yn peri i âel ambell riant i godi hefyd. Dyma, felly, sut y crewyd 'Anrhefn!'.

Dyw hanes plant ddim wastad yn hawdd i'w ddehongli, yn enwedig am fod plant wastad wedi diodde mewn amser o annhegwch cymdeithasol. Bydd llafur plant, diffyg addysg neu ddiffyg bwyd yn bynciau anghyfforddus fydd yn codi, weithiau, pan fyddwn ni'n edrych ar fyd y plentyn yn y gorffennol.

Fodd bynnag, mae'n faes pwysig i'w archwilio, am ei fod yn trin a thrafod hawliau dynol, uned y teulu, hunaniaeth a llawer mwy. Weithiau, gall y pynciau hyn ymddangos yn anodd i'w hesbonio wrth feddwl ifanc, chwilfrydig. Ond, fel y dwed un o ffefrynnau'r Adran Addysg, Teacher Tom: "Mae gweld dinistr o bell yn rhoi cyfle [inni] osod seiliau athronyddol yn eu lle, mewn ffordd dyner, sy'n ein paratoi at achlysur pan fydd trasiedi'n digwydd yn nes atom ni."

Fe fyddai'n hawdd iawn i ni ddweud wrth ein hymwelwyr ifanc fod eu bywyd yn haws heddiw nac erioed or blaen (neu'r clasur: "you've never had it so good...") - ond roeddem ni'n awyddus i ennyn diddordeb a chwilfrydedd, nid gwneud iddynt deimlo'n euog fod ganddynt Xbox a gwely clyd.

A dyna'r esboniad troellog pam yr ydw i 'di bod yn ffonio lladd-dai heddiw, yn chwilio am bledren mochyn.

[delwedd: Pledren Mochyn]

Ie, fe glywoch chi'n iawn: pledren mochyn

Yn ystod 'Anrhefn!', bydd Tuduriaid i'w canfod ar hyd a lled y safle: meddygon, saethwyr, pibwr, cogydd, crwynydd a mwy. Fe fydda i'n trawsnewid i fod yn Sara'r forwyn (does dim llawer o newid i'w wneud, heblaw fy mod yn gorfod camu yn ôl i fewn i'r gorset bren fondigrybwyll 'na). Fe swydd i fydd dangos rhan o fywyd hamdden y Tuduriaid, sef chwaraeon; a'r rhan fwyaf o'r rheiny yn waedlyd, yn gyflym ac yn dreisgar!

Fel rhan o'r sgwrs, fe fydda i'n dangos sut i wneud pêl allan o bledren mochyn. Mae'n sgil draddodiadol sydd wedi goroesi ymhellach nag oes y Tuduriaid, gan fod sawl aelod o staff yn cofio chwarae gyda phêl droed bledren pan yn blant. Does neb yn cofio sut i'w gwneud nhw, fodd bynnag. Roedd yn sgil oedd gan eu Neiniau a'u Teidiau, ond na chafodd ei rannu. Pan ddaeth hi'n amser i ddysgu, roedd peli troed plastig ar gael yn rhad: doedd dim angen dysgu, bellach, pa ffordd oedd y ffordd orau i chwythu pledren yn bêl.

Sy'n arwain yn dwt at y rhan nesaf: Iechyd a Diogelwch! Mae goblygiadau gwneud hyn yn pwyso arnai dipyn - nid yn unig am fod y cyhoedd yn mynd i fod yno, ond am nad ydw i eisiau cael rhyw afiechyd ofnadwy fydd yn fy nhroi yn fersiwn mochyn-menyw o Jeff Goldblum yn The Fly. Mae haneswyr byw yn argymell socian y bledren mewn dŵr a halen, ond does dim llawer o wybodaeth ysgrifenedig i'w ganfod yn nunlle! Cyn i benderfynu sut i fynd ati, felly, dwi am daflu'r rhwyd ymhellach... Annwyl ddarllennydd: a oes gennych chi unrhyw 'tips' ar sut i wneud pêl droed o bledren mochyn? Rhowch nhw yn y bocs sylwadau!

Fe fydda i'n diweddaru'r Bledrenflog wrth i mi ddysgu mwy am y sgil, felly rwy'n gobeithio y gwela i chi yma, y tro nesa!

  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd]

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    [delwedd: Sain Ffagan]

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    [delwedd: Big Pit]

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Wlân Cymru]

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru]

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lechi Cymru]

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol y Glannau]

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.