Amgueddfa Cymru

Planhigion Isel

[delwedd: Chiloscyphus echinellus]

Llysiau'r afu (Chiloscyphus echinellus)

[delwedd: Clavaria argillacea]

Ffwng (Clavaria argillacea)

[delwedd: Spirogyra]

Alga gwyrdd (Spirogyra).

Mae'r casgliadau Planhigion Isel yn cynnwys bryoffytau (mwsogl a llysiau'r afu), cen y cerrig, ffyngau ac algâu (gan gynnwys diatomau). Mae'r grwpiau hyn yn cynrychioli rhai o'r organebau hynaf ar y Ddaear, ac maent yn gwneud cyfraniad pwysig at ecosystemau fel prif gynhyrchwyr ac ailgylchwyr maetholion a dŵr. Fel grŵp, yr enw traddodiadol arnynt oedd cryptogamau (sy'n golygu nad oes modd eu gweld nhw'n atgynhyrchu).

Mae bryoffytau ac algâu'n meithrin egni o'r haul trwy ffotosynthesis. Mae llawer o fryoffytau'n tyfu mewn mannau tywyll a gwlyb, ond mae rhai yn tyfu mewn mannau sych ac yn gallu gwrthsefyll disychiad. Mae algâu'n tyfu mewn pob math o gynefinoedd, o'r môr i ddŵr croyw, mewn rhew a mewn ffynhonnau poeth. Maent yn cynnwys gwymon a diatomau.

Nid yw ffyngau'n cynhyrchu eu hegni eu hunain. Maent yn cael yr egni sydd ei angen arnynt fel dadelfenyddion o blanhigion ac anifeiliaid marw. Mewn cennau, mae alga a ffwng yn byw gyda'i gilydd mewn symbiosis. Mae'r alga'n cael ei ddiogelu yn y ffwng, ac mae'n darparu egni o ffotosynthesis i'r ffwng gan na all y ffwng gynhyrchu ei egni ei hunan.

Mae ein staff yn datblygu a chynnal y casgliadau hyn sy'n cynnwys sbesimenau a gasglwyd o'r ddeunawfed ganrif hyd heddiw.

Fe'u cedwir mewn ystafelloedd lle mae'r amgylchedd yn cael ei reoli a defnyddir deunyddiau o safon archifo i sicrhau y bydd y casgliadau'n parhau i fod ar gael i'w hastudio yn y dyfodol.

Mae'r casgliadau'n tyfu o hyd diolch i waith maes ar gyfer arolygon a phrosiectau ymchwil, casgliadau a wneir gan unigolion neu sbesimenau o sefydliadau eraill. Mae ein curaduron yn benthyg sbesimenau i wyddonwyr ym mhedwar ban byd.

Rydym yn ceisio sicrhau bod mwy o'r casgliadau ar gael trwy'r rhyngrwyd. Mae casgliad y DU Cymdeithas Fryolegol Prydain yn rhan bwysig o'r casgliad rydym newydd ei roi ar-lein. Mae'r casgliad hwn yn cynnwys sbesimenau sy'n cefnogi cofnodion dosbarthu mwsoglau a llysiau'r afu ym Mhrydain ac Iwerddon.

  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd]

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    [delwedd: Sain Ffagan]

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    [delwedd: Big Pit]

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Wlân Cymru]

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru]

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lechi Cymru]

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol y Glannau]

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.