Rydych chi yn:  > 

Mai 2015

Trwy'r Twll Clo yn Kennixton

Postiwyd gan Bryony Spurway ar 22 Mai 2015

Bryony yn trafod te y 18fed ganrif yn ffermdy Kennixton, Sain Ffagan. Yn wreiddiol o Benrhyn Gwyr

Mae'r blog yma'n dilyn blog Marsli Owen.

Pan benderfynom ni wneud digwyddiad o’r enw ‘Trwy’r Twll Clo’ meddyliais am y gwahanol bethau y buaswn yn gallu dangos i bobl yn adeiladau hanesyddol Sain Ffagan. Roeddwn i eisiau rhywbeth oedd yn cysylltu’r gorffennol a’r presennol, felly dewisais hanes yfed te a lleoli fy hun yn y parlwr yn ffermdy Kennixton.

Mae’r parlwr yn Kennixton wedi ei addurno yn steil y 1750au - efallai eich bod yn ei adnabod fel tŷ Capten Blamey oddi ar y gyfres deledu ddiweddar Poldark. Penderfynais fod mewn gwisg ar gyfer y digwyddiad er mwyn ceisio dod a’r tŷ yn fyw, a gosod y bwrdd ar gyfer te fel y buasent nhw wedi gwneud yn y 18fed ganrif.  

Mae gan de hanes gyffroes iawn yn ysbrydoli ffasiynau, ffortiynau, chwyldroadau a throseddau. Daeth i Brydain yn 1657 gyda Catrin o Fracança, gwraig Siarl yr 2il o Bortiwgal. Daeth yn ddiod ffasiynol iawn yn sydyn, ychydig fel y ‘Kate-effect’ heddiw,

Fel llawer o bethau poblogaidd, rhoddwyd treth uchel arno gan y llywodraeth. Roedd rhai delwyr diegwyddor yn ceisio gwneud i’r te fynd ychydig pellach gan ei amhuro gyda dail y ddraenen wen neu hyd yn oed baw defaid! Er mwyn goresgyn y dreth uchel ar de, buasai llawer o bobl yng Nghymru wedi prynu eu te gan smyglwyr. Mae’n bosib y buasai preswylwyr Kennixton wedi cael gafael ar de yn yr un ffordd. Roedd yn wreiddiol wedi ei adeiladu ar arfordir Gŵyr a buasai te wedi ei smyglo wedi bod ar gael yn hawdd. 

NId y Cymry’n unig oedd yn gwrthwynebu talu treth mor uchel ar de; doedd yr Americanwyr ddim yn gweld pam y dylen nhw chwaith. Er mwyn dangos eu teimladau, taflon nhw de Prydeinig i mewn i'r harbwr yn Boston - y Boston Tea Party - gicdaniodd Rhyfel Annibyniaeth America yn 1775.

Carais wneud y digwyddiad yma, a chynhyrchiodd rai sgyrsiau diddorol iawn gydag ymwelwyr. Roedd yn dŷ yn teimlo llawer mwy fel cartref wrth wneud ychydig o weithgareddau dydd i ddydd. Ond mae’n rhaid i mi gyfaddef, mi oeddwn i’n falch iawn o ddod allan o’r ffrog ar ddiwedd y dydd - roedd y sgert fawr a llewys tynn yn gyfyngedig iawn. Gorffennais y dydd yn gwisgo jeans cyfforddus a’n mwynhau paned o de yn dorch ar y sofa!

Bydd blog arall wythnos nesaf gan Heulwen, a fydd yn trafod y Prefab.

@DyddiadurKate - A oes heddwch? Eisteddfodau a'r Rhyfel Byd Cyntaf

Postiwyd gan Fflur Gwynn ar 22 Mai 2015
Hedd Wyn yn sefyll wrth ochr cadair Eisteddfod Llanuwchllyn

Hedd Wyn gyda chadair Eisteddfod Llanuwchllyn

Wythnos nesaf bydd Caerffili a’r cylch yn croesawu Eisteddfod yr Urdd a dros 15,000 o blant a phobl ifanc i’r dref i gystadlu mewn cystadlaethau megis canu, dawnsio a pherfformio. Uchafbwynt yr ŵyl i lawer fydd seremoni’r coroni a chadeirio.

Ar y penwythnos yma, ganrif yn ôl, bu Kate hefyd yn ymweld ag Eisteddfod, sef Eisteddfod Llanuwchllyn 1915.

Enillydd cadair Eisteddfod Llanuwchllyn y diwrnod hynny oedd neb llai, nag Hedd Wyn, un o brif ffigurau llenyddol Cymru.

Y gadair yma oedd y bedwaredd gadair iddo ennill mewn eisteddfod leol, a’i ffugenw oedd ‘Fleur-de-lis’, enw a ddefnyddiodd sawl tro wrth gystadlu. Dyma hefyd oedd yr eildro iddo ennill cadair Eisteddfod Llanuwchllyn. Yn yr eisteddfod gyntaf, yn ôl llafar gwlad, bu’n rhaid cadeirio Hedd Wyn yn ei absenoldeb, oherwydd iddo adael yr eisteddfod yng nghwmni un o ferched y fro, ac aros allan gyda hi.

Derbyniodd glod aruthrol yn y ddwy eisteddfod. Meddai’r beirniad ym 1913:

Well done Hedd Wyn, dos yn mlaen hyd nes cyrhaedd Cadair Genedlaethol.

A dyna be wnaeth – yn 1915 aeth ati i geisio am Gadair Genedlaethol Eisteddfod Bangor ond ni ddaeth i’r brig y tro yna. T.H Parry Williams a gipiodd y gadair a’r goron y flwyddyn hynny.

Er iddo golli ym Mangor, ddwy flynedd yn ddiweddarach, bu iddo ennill Cadair Eisteddfod Genedlaethol Penbedw 1917, ond yn dorcalonnus, bu farw mewn brwydr yng ngwlad Belg rhai wythnosau ynghynt. Yn ystod y ddefod, gosodwyd gorchudd du dros y Gadair.

Bu eisteddfodau yn elfen bwysig o fywydau'r Gymru yn ystod y Rhyfel. Fe roddodd gyfle i bobl ddod at ei gilydd i fwynhau ag anghofio pryderon rhyfel, pe bai hynny ond am ysbaid fechan. Mewn cyfnod o ansicrwydd, dychryn a pherygl fe fydda’r eisteddfod yn corddi ymdeimlad o ysbryd cymunedol, nid yn unig ar y ffrynt Gartref ond hefyd i filwyr hiraethus o Gymru:

The Welshmen in khaki could not let Easter go by without his feast of song, and “somewhere in England” the lads from the Principality had a Welsh Divisional Eisteddfod. Cambrian Daily Leader, 25 Ebrill 1916  

Cyd-guradu yn Sain Ffagan - ddoe a heddiw

Postiwyd gan Elen Phillips ar 22 Mai 2015
Holwyddoreg ar Ddiwylliant Gwerin, 1937. Clawr oren gyda ysgrifen mewn inc du

Holwyddoreg ar Ddiwylliant Gwerin, 1937. Un o ddulliau casglu Iorwerth Peate.

Aelodau o Frigâd Dân Awyrlu'r Fali - un o'r adrannau fydd yn recordio diwrnod arferol yn eu bywyd gwaith. Dangosir aelodau o'r frigad yn eu dillad gwaith o flaen injan dan.

Aelodau o Frigâd Dân Awyrlu'r Fali - un o'r adrannau fydd yn recordio diwrnod arferol yn eu bywyd gwaith.

Staff yr Amgueddfa yn eistedd o amgylch bwrdd yntrafod y prosiect gyda gweithwyr Awyrlu'r Fali.

Trafod y prosiect gyda chynrychiolwyr o adrannau amrywiol Awyrlu'r Fali - cyfuniad o weithwyr contract ac aelodau o'r Lluoedd Arfog.

Yma yn Sain Ffagan, mae’r prosiect ail-ddatblygu (Creu Hanes) yn mynd yn ei flaen ar garlam. Tra bo’r cadwraethwyr yn asesu cyflwr y casgliadau a’r curaduron eraill yn cydlynu gyda’r dylunwyr, un o fy nhasgau i dros y flwyddyn nesaf fydd gweithio ar gyfres o brosiectau cymunedol ar gyfer yr orielau newydd. Yn y byd amgueddfaol, mae ’na enw ar gyfer y math yma o waith – cyd-guradu, neu cyd-greu.

Wrth gwrs, dyw gweithio gyda chymunedau ddim yn beth newydd i ni fel sefydliad. Dyma oedd hanfod dull Iorwerth Peate o guradu a sylfaen datblygu casgliadau’r Amgueddfa Werin yn y lle cyntaf. Yn 1937 – bron i ddegawd cyn agor giatiau Castell Sain Ffagan i bobl Cymru – aeth Peate ati i lunio holiadur a yrwyd at unigolion a sefydliadau ym mhob plwyf yng Nghymru yn gofyn am arferion a thraddodiadau eu milltir sgwâr. Dyma ddyfyniad ohono:

… rhaid i’r Amgueddfa wrth wybodaeth a gwrthrychau o bob plwyf yng Nghymru; rhaid iddi ddibynnu hefyd i raddau helaeth iawn ar gydweithrediad y Cymry mewn fferm a bwthyn, tref a phentref.

Mae’r ymatebion a ddaeth i law bellach yn rhan o archif lawysgrifau’r Amgueddfa, ynghyd â llythyron a llyfrau ateb – dau ddull arall a ddefnyddwyd gan Peate i gasglu gwybodaeth. Yn ei gyfnod, does dim dwywaith nad oedd yn arloesi mewn tir newydd.

Heddiw, mae rhaglen gymunedol yr Amgueddfa yn barhâd o’r etifeddiaeth hon, ond rydym yn gweithio mewn ffordd dra wahanol. Yn y cyfnod cynnar, pan fyddai gwybodaeth a chasgliadau yn cyrraedd yr Amgueddfa, llais y curadur fyddai'n dehongli a chyflwyno’r deunydd hwnnw. Er mor werthfawr yw’r cynnyrch a gasglwyd, perthynas un-ochrog i raddau oedd rhwng yr Amgueddfa a’i hysbyswyr cymunedol.

Bron i wythdeg mlynedd yn ddiweddarach, mae’r pwyslais wedi newid ac fe welir hyn yn glir yn y gwaith sy’n digwydd yma fel rhan o brosiect Creu Hanes. O fewn yr orielau newydd, bydd gofodau wedi eu curadu gan gymunedau ledled Cymru – eu lleisiau a’u gwrthrychau nhw fydd hanfod yr arddangosfeydd hyn. Yn ogystal, mae fforymau cyfranogol y prosiect – pwyllgorau yw’r rhain sy’n cynrychioli cynulleidfaoedd amrywiol yr Amgueddfa – wedi chwarae rhan bwysig yn y broses o ddewis a dethol gwrthrychau a themâu yr orielau newydd o’r cychwyn cyntaf. Yn syml, ein nod yw creu hanes gyda, yn hytrach nag ar gyfer, pobl Cymru.

Gyda hyn mewn golwg, wythnos yn ôl mi roeddwn i gyda’r gymuned yn Awyrlu’r Fali yn cynnal ail gyfarfod am eu mewnbwn nhw i’r rhaglen cyd-guradu. Mae’r gymuned yn y Fali yn unigryw gan fod yno gymysgedd o dros fil o weithwyr milwrol a sifilaidd. Dyma un o gyflogwyr mwyaf Ynys Môn. Rydym wedi rhoi camerau fideo i ddetholiad o staff yr orsaf i recordio diwrnod arferol yn eu bywyd gwaith. Hyd yn hyn, mae wyth adran yn cymryd rhan, gan gynnwys y frigâd dân, peilotiaid Sgwadron 208 a’r gwasanaeth arlwyo. Mi fydd eu ffilmiau ‘pry-ar-y-wal’ yn cael eu dangos am gyfnod yn un o’r orielau newydd, ynghyd â gwrthrychau o'u dewis nhw. Bydd y cyfan wedyn yn cael ei archifo a’i roi ar gof a chadw yn yr Amgueddfa, a'r gofod arddangos yn cael ei drosglwyddo i gymuned waith wahanol.

I glywed mwy am ein prosiectau cyd-guradu, cadwch lygad ar y blog dros y flwyddyn nesaf. Gallwch hefyd gadw ar y blaen gyda'r datblygiadau drwy ddilyn fy nghyfrif  Twitter @StFagansTextile a’r hashnod #CreuHanes. Cofiwch hefyd am fy nghyd-weithwyr sy'n trydar: @CuradurFflur, @archifsfarchive, @SF_Politics, @SF_Ystafelloedd, @SF_adeiladau, @WelshFurniture@CollectionsSF a @SF_Dogfennaeth. Rhwng pawb, fe gewch chi’r diweddaraf am y prosiect ail-ddatblygu a chipolwg ar weithgarwch amyrwiol un adran sy’n rhan o’r gymuned waith yma yn Sain Ffagan. 

Cefnogir y gwaith gydag Awyrlu'r Fali gan Gynllun Cyfamod Cymunedol y Lluoedd Arfog.

Smashed: An Alternative Guide to Fragile

Postiwyd gan Sian Lile-Pastore ar 21 Mai 2015

The youth forum worked extremely hard to get their first publication out in time for the Fragile? exhibition and it looks so wonderful! It contains interviews with artists, responses to the work on show and even an article about Spillers and Vinyl. We were also really lucky to have a great designer on board to work with the forum to create something so gorgeous - so thanks Chipper Designs!

You can pick up your copy of the youth forums magazine (or have a look at the pdf over on the right) at the exhibition and we would love to know what you think about it. Also we would love to know what your favourite fragile thing is, a baby? a cup? a building? let us know on twitter or instagram using #fragilefaves

Feedback on Fragile?

Postiwyd gan Penelope Hines ar 20 Mai 2015

We have created word clouds based on the most commonly used terms in the responses to two questions on display in the exhibition. Figure 1 shows the feedback to the question "Which object would you recommend to a friend?" and Figure 2 shows the terms used to the query "How do you feel surrounded by so many fragile objects?".

We hope to periodically produce these word clouds; they may show that the most frequently used terms change over time or that they remain the same. Interesting conclusions could be drawn from either. If they change it could be that people will appreciate certain works due to the time of year, the likelihood that they attended an event or changing fashions. If they remain unchanged the conclusion could be drawn that some works resonate strongly with the majority of visitors.

The questions are posed using two methods on the landing of the west wing galleries; as a comments section on the iPad's and a bulletin board with paper and pencils provided to write a response (Figure 3).

These questions were posed to combat the standard "What do you think of the exhibition?". Rather we wanted to create questions which would encourage key concepts of the exhibition: to stimulate curiosity and encourage debate. This (we hope!) will happen through visitors reading the questions and considering their own responses and by seeing the responses of others which are left on display in the space.

Excitingly we have found visitors have taken to this style of questioning; the responses to the question about recommending an object to a friend (on the "bulletin board") have been through text and images with some visitors expanding upon why they like certain works (Figure 4) . In the comments field on the iPad's which asks about personal experience in the exhibition we have been interested to seeing the varying reactions. Such as a visitor on the 5th May who responded: "Scared worried but its lovely" or from the 16th May "I really liked the pull between wanting to touch and not being able to touch. When i stepped into the first installation i was overwhelmed with a child like want to feel and discover for myself.".

Let us know If you have any comments on the exhibition, questions or if there's a subject you'd like to see a future blog post about. By Penelope Hines & Jennifer Dudley

A day in the life of… the Digital Media Department

Postiwyd gan Graham Davies ar 14 Mai 2015
Keyboard
Cyfryngau Digidol
Coffi

I was just making coffee for the team and when I looked around at everyone beavering away at their desks - and realised just how diverse the work we do is… Take this afternoon as an example:

Kay Hanson, our Peoples Collection Wales Technical Officer is fresh from the launch of a brand new “Learn’ section of the People's Collection Wales website – over six months in the planning, such a milestone is no mean feat. The result is the combination of thousands of assets from the main heritage institutions around Wales as well as content contributed from the public and filters all this data according to what educational purpose you require. Give it a go yourself at: www.peoplescollection.wales, what will you learn?

Rhodry Viney our Web Officer (and Final Cut Pro guru) is hard at work editing, slicing and generally making good the video he filmed in the field a few weeks ago with our scientists and paleontologists. It'll be ready soon, but in the meantime I’ll give you a clue… it’s big, it’s extinct and it had lots of teeth. (Shhhhh!!)

Chris Owen our Web Manager is working hard on creating exiting new sections for our website, where all the collections content is brought together in the most user-friendly way possible. Not an easy task given we have 7 physical sites, 5 main collecting departments, hundreds of staff and millions of collections… oh yeah, and two languages to consider!

Dave Thorpe, Senior Developer is tweaking his very popular audio guides, developed as a first for Amgueddfa Cymru – for the new exhibition: Chalkie Davies: The NME Years at National Museum Cardiff. The exhibition focuses its interpretation on an audio guide you access through your own mobile device. Given the theme of the gallery is based around photographs captured in the 1970’s, bringing our new mobile era into the mix is very interesting. He’s also fine tuning some super duper interactives in the gallery. But come and visit the show for yourself to witness his handywork first hand!

Myself, I’m the Digital Programmes Manager and have been up to my eyes in fleshing out software/digital briefs for the new galleries in development at St. Fagans. Funded by a HLF grant, the largest ever awarded in Wales, the plans are ambitious and exciting. Not due to open until 2017/18, it's all about planning at this stage so I’m surrounded by spreadsheets, tables and forms - what a good time to stop for a coffee break and to knock out a quick blog post!

 

Trwy'r Twll Clo

Postiwyd gan Marsli Owen ar 14 Mai 2015

Gorwyl House yn edrych dros Cwm Ogwr, 1910

Marsli yn siop Gwalia

Dros y Pasg, cynhaliwyd gweithgaredd o’r enw ‘Trwy’r Twll Clo' yn Sain Ffagan. Y syniad oedd i aelodau o’r Adran Addysg fod yn yr adeiladau hanesyddol yn dehongli a dangos gwrthrychau i’n hymwelwyr, er mwyn denu sylw at hanes yr adeilad neu agwedd wedi ei gysylltu â fo. Yn ystod yr wythnos bydd 3 blog gan 3 aelod o staff a gynhaliodd y digwyddiad yma.

Roedd hi’n ben set arna i fi braidd yn penderfynu pa adeilad i ddefnyddio. Felly dyma fi’n penderfynu tro ‘mha, i lynu at rywbeth dwi’n nabod reit dda yn barod, sef Siop Gwalia. Dwi’n cynnal sesiynau addysg ffurfiol (hefo grwpiau plant ysgol) yma’n barod felly mae gen i syniad reit dda o’i hanes a beth allai wneud yna, ac mae gen i wisg yn barod i fynd!

Mi oni wedi herwa’r archif er mwyn cael lluniau o’r siop yn ei leoliad gwreiddiol, ac roedd gen i goffi ffres a ffa coffi er mwyn dangos y peiriant malu ffa. Defnyddiol hefyd i ddod a ‘chydig o aroglau yn ôl i’r siop a fysa’n llawn aroglau pan oedd ar agor yn gwerthu’r holl gaws, ffrwythau sych, cig, te, coffi a bob math o bethau.

Un o’r lluniau a greodd yr ymateb fwya’ oedd ‘ Gorwyl House’ ar ben y bryn uwch Cwm Ogwr, tŷ adeiladodd Wiliam Llywelyn pan wnaeth ddigon o ffortiwn i symud allan o fod uwchben y siop. Mae’r gwrthgyferbyniad rhwng y tai eraill a lleoliad y ‘mansion’ fel gelwid y tŷ yn lleol, yn neges glir o statws uchel y teulu Llywelyn ar anterth Siop Gwalia yng Nghwm Ogwr.

Roedd yn brofiad braf bod yn y siop a chael cyfle i allu adrodd ei hanes, sy’n adlewyrchol o hanes y cymoedd yn gyffredinol. Ond hefyd siarad gyda’r ymwelwyr am ba mor wahanol oedd y profiad o fynd i siop tua 100 mlynedd yn ôl, pa mor gymdeithasol yn enwedig.

Roedd y staff yn cael eu hyfforddi am flynyddoedd ac roedd yn swydd uchel iawn ei barch, ac roedd y siopau gwir yn ganolbwynt i’r gymdeithas. Braf iawn oedd hefyd cyfarfod rhai o gyn-gwsmeriaid y siop yn hel atgofion yno, daeth mwy nag un i mewn yn cofio’r siop yn ei leoliad gwreiddiol. Disgrifiodd un ddynes y bwlch oedd yng Nghwm Ogwr yn ei le dros y ffordd i’r orsaf drên, ac wrth drafod ac edrych nôl mae colli profiad siopa fel hyn wedi gadael bylchau mawr ar draws Gymru

Bydd y blog nesaf yn dilyn cyn bo hir yn trafod y gweithgaredd wedi ei leoli yn un o’r adeiladau hanesyddol eraill.

Morpheus by Sir William Goscombe John

Postiwyd gan Stephanie Roberts ar 11 Mai 2015
Morffews
Morpheus William Goscombe John (1860 - 1952)

‘Drown’d in drowsy sleep, of nothing he takes keep’. These were the words that William Goscombe John chose to accompany his sculpture Morpheus when it was first exhibited at the Royal Academy in 1891.

The caption was taken from the 16th century poem The Fairie Queene by Edmund Spenser, although it is not a direct quotation. This epic allegorical poem follows the journey of several Arthurian knights as they battle their way through a mythical fairyland.

Morpheus, the Greek god of dreams, plays a small role in The Fairie Queene. He is called upon to help the black sorcerer Archimago trap Redcrosse, one of the Christian knights. He does this by conjuring up a false dream of love and lust to fool Redcrosse into believing that his lover Una has been ‘sporting’ with another knight. This leads to Redcrosse abandoning her and continuing his quest alone.

In this sculpture Morpheus is shown asleep - or perhaps softly stirring from sleep, his arms stretched languidly above his head. Apart from this, John makes no other reference to the narrative of The Fairie Queene and it is not clear why he would have chosen to depict a figure who plays a relatively small role in the story, and in Greek mythology.

We might say that the mythological theme was a pretext for depicting a nubile male nude. Alternatively, we might see it as a statement about the role of the figurative sculptor. In mythology, Morpheus had one great power: he could mimic the human form, and trick people into seeing physical bodies that are not really there.

 

Stephanie Roberts and Penelope Hines 

@DyddiadurKate - Carcharorion Rhyfel

Postiwyd gan Richard Edwards ar 11 Mai 2015

Yn dilyn ymlaen o flog Elen am Wersyll Carcharorion Frongoch, dw i am dynnu eich sylw at y gwrthrychau sydd gennym yn ein casgliadau sy’n gysylltiedig â charcharorion rhyfel neu gwersylloedd rhyfel yn ystod y ddau ryfel byd.

Am gyfod byr bu’r peilot Arthur Wellesley Rees Evans yn garcharor rhyfel pan saethwyd ei awyren i lawr tra ar ei ffordd i fomio Cologne yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf. Mae ei gasgliad gennym yn yr archif yn Sain Ffagan ac yn cynnwys dogfennau megis canllawiau am gyfathrebu â charcharorion rhyfel sydd wedi'u caethiwo dramor, canllawiau'r Pwyllgor Canolog Carcharorion Rhyfel ynghylch anfon parseli bwyd i garcharorion rhyfel yn yr Almaen, yn ogystal â cherdyn post o Wersyll Carcharorion Rhyfel Limburg yn hysbysu ei deulu ei fod yn garcharor rhyfel.

Mae enghreifftiau gennym hefyd o wrthrychau a wnaed gan garcharorion rhyfel Almaeneg a Thwrcaidd yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf. Mae'r rhain yn cynnwys set ysmygu a wnaed gan garcharor Almaeneg mewn gwersyll carcharorion rhyfel ym Mhenarth, a model gleinwaith o neidr gyda chameleon yn ei geg gyda'r geiriau 'TURKISH PRISONER 1917'.

Mae pawb yn gyfarwydd â’r ddelwedd o garcharorion rhyfel Prydeinig yn brwydro ac yn dianc o wersylloedd y gelyn yn ystod yr Ail Ryfel Byd mewn storïau anhygoel megis ‘The Great Escape’ neu ‘Pum Cynnig i Gymro’.

Mae stori Cecil Rees yn debyg iawn i’r storïau hyn. Bu’n aelod o’r RAF, a chymrodd rhan mewn nifer o chyrchfaoedd bomio yn ystod yr Ail Ryfel Byd. Saethwyd ei awyren i lawr yn Mai 1943, a chafodd ei ddal gan yr Almaenwyr tra’n lloches gyda theulu Ffleminaidd. Danfonwyd Cecil i wersyll carcharorion rhyfel Almaeneg, Stalag Luft 3, ond nid oedd yn bwriadu treulio gweddill y rhyfel y tu ôl i’r weiren bigog. Felly, dihangodd o’r gwersyll ym Mawrth 1944 cyn cael ei ddal eto gan yr Almaenwyr a’i ddanfon yn ôl i’r gwersyll. Rhoddwyd ei gasgliad o ddogfennau i’r Amgueddfa ddwy flynedd yn ôl, ac mae’n gasgliad hynod ddiddorol. Mae’n cynnwys cynlluniau i ddianc , mapiau hancesi papur , trwyddedau ffug gyda’r stamp Natsïaidd , a hyd yn oed ambell i Reichsmarks!

Good things come in small packages

Postiwyd gan Christian Baars ar 6 Mai 2015

Why are we concerned with boxes whose lids don’t close properly?

This is not just curators and conservators being pernickety; we really do have very good reasons to make sure that every closed box stays shut.

Museum collections contain a lot of valuable things that are easily perishable. Swords are made to be tough, but - believe it or not - even swords are not indestructible.

Iron rusts when it gets wet. Iron also rusts because of moisture in the atmosphere. Other metals can corrode in much the same way. If we are not careful we would end up with merely a bag of rust!

Therefore, we store all manner of sensitive objects (including cannonballs!) in what we call “micro-environments”. While many of our stores and galleries are air-conditioned, the humidity in the air is often too high to prevent these delicate objects from rusting.

Micro-environments are boxes or plastic pouches that contain one or several objects, plus a chemical that regulates the humidity within the box or pouch. This chemical is silica gel – if you have ever bought an electrical item the packaging probably contained a little sachet saying “Do not eat!”. The little granules in this sachet are silica gel. It is very widely used to keep things dry. Including in museums.

Once we have packaged our objects with silica gel we do not want moisture from the atmosphere to get into the box; that’s why we make sure the box closes properly. Only then will the objects be safe and dry, and ready for display or study.

To read more about our collections care work, go to our Preventive Conservation blog.

  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    Sain Ffagan

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    Big Pit

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    Amgueddfa Wlân Cymru

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    Amgueddfa Lechi Cymru

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.