Rydych chi yn:  >   >   >   >   > 

Bwletin 10

HANES YR YMGYRCH: BWLETIN 10 - 1/9/2000

Y popty crwn yn ffos Evan.
Y popty crwn yn ffos Evan.
Y ffynnon - yn dal i fyrlymu.
Y ffynnon - yn dal i fyrlymu.
Paratoi ffos Mark ar gyfer tynnu lluniau.
Paratoi ffos Mark ar gyfer tynnu lluniau.
Y claddiad yn ffos Mark.
Y claddiad yn ffos Mark.
Heather yn prosesu'r holl ddarganfyddiadau.
Heather yn prosesu'r holl ddarganfyddiadau.

Y NEWYDDION YN GRYNO

Mae'r diwedd o fewn golwg ond y darganfyddiadau yn dal i ddod i'r golwg yn ffos Evan. Yn ffos Mark mae'r claddiad yn cael ei ddatgelu a phawb yn troi at gau pen y mwdwl ar y gwaith.

ADRODDIAD Y CYFARWYDDWR

"Erbyn hyn, rydyn ni'n siwr nad adeilad a nodwyd i'r gogledd o'r ffynnon (darllenwch y bwletinau diwethaf) ond llwybr llydan, cain. Mae hyn yn dweud cyfrolau am drefn fewnol y lloc yn y 9fed/10fed ganrif. Mae'r gwneuthuriad yn dda, ac mae'n fwy sylweddol na'r rhan fwyaf o 'lwybrau' ar safleoedd cyfoes. Hefyd, mae'n rhoi rhyw ganolbwynt i'r lloc, gan ddangos cysylltiad rhwng yr adeiladau a gafodd eu darganfod mewn tymhorau blaenorol a'r ffynnon.

Ddoe fe ddaeth rhagor o dystiolaeth am ddyddiad y dyddodion isel yn y ffynnon (y canol oesoedd cynnar) - fe ddaethom o hyd i ddarn o fetel â phatrwm wedi'i stampio arno, tebyg i gynlluniau a geir ar freichdlysau Gwyddelig-Nordig.

Fe ddaethpwyd o hyd i bopty yn rhan Evan hefyd - pe bai hwn yn bopty ar gyfer pobi bara, byddai'n awgrymu becws yn pobi ar gyfer cryn nifer o bobl."

DR MARK REDKNAP

EVAN CHAPMAN - AROLYGU FFOS Y FFYNNON

"Nid adeilad mohono, erbyn gweld, ond llwybr fflacs gydag ymylfeini. Ar y llaw arall, mae'r aelwyd, yn yr estyniad ar ran orllewinol y ffos wreiddiol, wedi datblygu'n bopty arbennig iawn, popty bara o bosib.

Yn rhan ogleddol y ffos rydym wedi gwneud toriadau ar draws rhai darnau o'r cobls a'r rwbel. Wrth wneud hyn, dyma sylweddoli eu bod yn gorwedd mewn pantiau naturiol, yn hytrach na bod yn rhannau uchaf rhyw nodweddion, yn ôl y gobaith. Ddim mor ddiddorol, ond haws eu trin.

Mae'r gwaith yn parhau hefyd yng ngwaelod pant y ffynnon. Erbyn hyn mae popeth hanner dan ddwˆr gan fod y ffynnon yn byrlymu drwy'r amser."

EVAN CHAPMAN

MARK LODWICK - AROLYGU FFOS Y LLOC

"Mae'n dechrau teimlo fel dechrau'r diwedd. Cyn i bawb gael mynd adref, mae'n rhaid cofnodi'r holl archaeoleg a gloddiwyd hyn yma. Rhoddwyd blaenoriaeth dros y deuddydd diwethaf i gloddio a glanhau, yn barod i dynnu lluniau a darlunio.

Fe fuom yn cloddio hynny o'r sgerbwd sydd wedi'i lanhau, yn barod i Dave gael tynnu ei lun a gwneud cynllun cyn ei godi. Yn anffodus, doedd dim nwyddau claddu o gwbl yn y bedd.

Rydyn ni wedi cwblhau cynllun wal y lloc erbyn hyn, felly gallwn gloddio toriad ar ei thraws yfory, yn y gobaith y deuwn ni o hyd i sylfaen y wal - wyneb y tir y cafodd ei chodi arno."

MARK LODWICK

HEATHER JACKSON - AROLYGYDD DARGANFYDDIADAU

"Fe fu'r deuddydd diwethaf yn lloerig o brysur. Rwy'n ceisio gwneud yn siwr bod yr holl ddarganfyddiadau yn cael eu cofnodi, a'r un pryd rwy'n arnofio'r samplau. Mae haenau isaf pant y ffynnon yn cael eu cloddio ar hyn o bryd, gan gynhyrchu nifer fawr o samplau i'w harnofio. Hefyd, rhaid cadw ar ben y dasg o ddarlunio a chofnodi gwaith metel ac ati o ddydd i ddydd. Heno, fe fues i ar y safle tan 8.00 o'r gloch yr hwyr, ac fe fu Roger y ffermwr yn garedig dros ben yn fy ngwahodd i gael swper yn ei gartref.

Fe ddaeth Dr Nancy Edwards, o Brifysgol Cymru, Bangor, draw gyda rhai o'i myfyrwyr heddiw. Roedd hi'n frwdfrydig dros ben pan welodd hi'r darganfyddiadau canoloesol cynnar, yn enwedig rhan o'r tlws."

HEATHER JACKSON

  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    Sain Ffagan

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    Big Pit

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    Amgueddfa Wlân Cymru

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    Amgueddfa Lechi Cymru

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.