Y Fenni, 1834: medal Eiddil Ifor

[delwedd: Hanes yr Eisteddfodau]

[delwedd: Hanes yr Eisteddfodau]

Yn yr Amgueddfa yn Sain Ffagan mae yna gasgliad da iawn o fedalau a thlysau a enillwyd yn eisteddfodau Cymreigyddion Y Fenni. Un o'r flwyddyn 1834, medal a enillwyd gan ŵr a oedd yn galw'i hunan yn Eiddil Ifor. Traethodwr oedd hwn, ac mi roedd e'n cystadlu'n reit gyson yn yr eisteddfodau, ac mi roedd Eisteddfodau'r Fenni, fel y byddech chi'n disgwyl, yn rhoi cryn le i destunau traethodau yn ymwneud â hanes Cymru, hanes lleol, megis hanes cylch Y Fenni, ac wrth gwrs hanes Cymru os mynnwch chi mewn ystyr letach. Ac mi roedd yr Eiddil Ifor yma'n cystadlu'n gyson iawn ac mae'n siŵr bod yna rhyw hanner dwsin da o'i fedalau ardderchog e yn fan hyn yn yr Amgueddfa.

Gwrandewch ar naratif fideo gyda Hywel Teifi Edwards (angen chwaraewr QuickTime):

Modem [364KB]: Eist_9_56k_S.mov
Broadband [1.2MB]: Eist_9_T1_S.mov

  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd]

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    [delwedd: Sain Ffagan]

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    [delwedd: Big Pit]

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Wlân Cymru]

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru]

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lechi Cymru]

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol y Glannau]

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.