Y Fenni, 1834: medal Eiddil Ifor

Hanes yr Eisteddfodau
Hanes yr Eisteddfodau

Yn yr Amgueddfa yn Sain Ffagan mae yna gasgliad da iawn o fedalau a thlysau a enillwyd yn eisteddfodau Cymreigyddion Y Fenni. Un o'r flwyddyn 1834, medal a enillwyd gan ŵr a oedd yn galw'i hunan yn Eiddil Ifor. Traethodwr oedd hwn, ac mi roedd e'n cystadlu'n reit gyson yn yr eisteddfodau, ac mi roedd Eisteddfodau'r Fenni, fel y byddech chi'n disgwyl, yn rhoi cryn le i destunau traethodau yn ymwneud â hanes Cymru, hanes lleol, megis hanes cylch Y Fenni, ac wrth gwrs hanes Cymru os mynnwch chi mewn ystyr letach. Ac mi roedd yr Eiddil Ifor yma'n cystadlu'n gyson iawn ac mae'n siŵr bod yna rhyw hanner dwsin da o'i fedalau ardderchog e yn fan hyn yn yr Amgueddfa.

Gwrandewch ar naratif fideo gyda Hywel Teifi Edwards (angen chwaraewr QuickTime):

Modem [364KB]:


Broadband [1.2MB]:

digwyddiadau

  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    Sain Ffagan

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    Big Pit

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    Amgueddfa Wlân Cymru

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    Amgueddfa Lechi Cymru

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.