Corwen, 1789

[delwedd: Bronfollt arian a enillwyd yn eisteddfod Corwen, 1789]

Bronfollt arian a enillwyd gan Gwallter Mechain yn eisteddfod Corwen ym 1789, digwyddiad a ddechreuodd ddadeni eisteddfodau yng Nghymru.

Nawr, ym mis Mai yng Nghorwen, doedd yna ddim testun wedi ei osod. Oen nhw fod cystadlu yn ôl yr hen drefn, yn fyrfyfyr. A'r bardd a enillodd ym mis Mai oedd yr enwog - yn ei ddydd - Gwallter Mechain, Y Parchedig Walter Davies.

Mi roedd e wedi cael ychydig bach o fantais, achos mi roedd Tomos Jones o Gorwen wedi rhoi gwybod i Gwallter Mechain o flaen llaw beth fyddai'r testunau byrfyfyr yr oedd disgwyl i'r beirdd gystadlu arnyn nhw. Ac felly fe enillodd y wobr, y gorget yma - y fronfollt, mae'n debyg, fyddai'r gair Cymraeg - a enillodd e am ganu yn fyrfyfyr. Doedd y beirdd eraill ddim yn hapus o gwbwl.

Gwrandewch ar naratif fideo gyda Hywel Teifi Edwards (angen chwaraewr QuickTime):

Modem [3243KB]: Eist_2_56k_S.mov
Broadband [1.1MB]: Eist_2_T1_S.mov

digwyddiadau

  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd]

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    [delwedd: Sain Ffagan]

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    [delwedd: Big Pit]

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Wlân Cymru]

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru]

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lechi Cymru]

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol y Glannau]

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.