Teiar Cerbyd

Teiar Cerbyd
  • Teiar crwn oedd hwn yn wreiddiol. Fe'i gofannwyd o nifer o farrau haearn. Ei ddiben oedd gwarchod ymyl olwyn bren adeiniog. Roedd saer troliau yn yr Oes Haearn yn gorfod bod yn fedrus yng nghrefft y saer coed a'r gweithiwr metel.
  • Nid oedd rhannau pren yr olwyn wedi goroesi yn Llyn Cerrig Bach. Gwyddom am enghreifftiau o olwynion cyfan o La Tène.
  • Trwy wneud mesuriadau gofalus o drwch, proffil a maint y teiars a'r darnau o deiars yn y celc hwn, daethpwyd i'r casgliad bod rhwng deg ac ugain o gerbydau, yn cynnwys cerbydau rhyfel, wedi'u celcio yn y llyn. Mae'r ffitiadau cerbydau wedi helpu i greu darlun cywir o gerbyd Celtaidd. Roedd cylchau both o gwmpas darn echel ganol yr olwyn, ac roedd gwarbinnau'n cadw'r olwyn rhag syrthio oddi ar echel y cerbyd.
  • Credir bod yr olwyn yn symbol cryf i bobloedd yr Oes Haearn. Efallai eu bod yn cysylltu olwynion â'r syniad o fesur amser mewn cylchoedd neu efallai bod yr olwyn yn symbol o'r haul. Felly byddai 'cylchoedd' y dydd, y lleuad, amaethyddiaeth a bywyd yn arwyddocaol iawn i'r bobl hyn.
  • Mae teiar y cerbyd tua'r un maint ag olwyn bws, 950mm ar draws. Mae'n pwyso 5280g.