Celf ym Mhrydain y ddeunawfed ganrif National Museum Cardiff

Roedd Prydain ar ei hôl hi ym myd celf 1700. Ganrif yn ddiweddarach, roedd celf Brydeinig mor arloesol ag unrhyw wlad arall yn Ewrop.

Daeth dwy genhedlaeth o arlunwyr yn fawr eu clod, gan gynnwys Hogarth, Reynolds, Gainsborough a’r Cymro Richard Wilson.

Dangosodd sefydlu Academi Brenhinol y Celfyddydau ym 1769 bod artistiaid yn dechrau ennill eu plwyf fel crefftwyr proffesiynol, â dylanwad deallusol a sgiliau creadigol. Yn ystod canrif o wrthdaro â Ffrainc, dechreuodd y syniad o Ysgol Brydeinig ennill tir.

Roedd disgwyl i fonedd werthfawrogi’r celfyddydau. Teithiodd nifer fawr o uchelwyr i’r Eidal a chael blas ar waith yr Hen Feistri a hynafiaeth glasurol.

Roedd artistiaid Prydeinig yn cwyno am yr obsesiwn â chelf dramor, ond aethant ati’n llwyddiannus i ddatblygu eu harbenigeddau eu hunain, fel y ‘darn ymddiddan’ neu’r portread ‘mawreddog’.

Datblygodd Prydain hefyd farchnad gelf fodern. Roedd pobl yn ysgrifennu am gelf. Arddangoswyd lluniau mewn arddangosfeydd ac fe ddaethant yn bethau gwerthfawr.

Er i’r byd celf barhau i droi o gylch Llundain, torrodd rhai artistiaid gwys mewn canolfannau llai yn Lloegr yn ogystal â Dulyn a Chaeredin. Erbyn y 1790au roedd ganddynt gwsmeriaid yn rhai o drefi mwy Cymru hefyd.

» Nôl i Celf

Henry Knight of Tythegston (1738-1772) with his three children, Johann Zoffany
ZOFFANY, Johann (1733 - 1810)
Henry Knight of Tythegston (1738-1772) with his three children
oil on canvas
purchased with funds from the bequest of Miss June Tiley and the assistance of the Art Fund and the Heritage Lottery Fund, 1999
NMW A 13702
Map oriel 4

Lleoliad:

Oriel 4
Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd
  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    Sain Ffagan

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    Big Pit

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    Amgueddfa Wlân Cymru

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    Amgueddfa Lechi Cymru

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.