Rydych chi yn:  >   >   > 

Amgueddfa Cymru

Datganiadau i'r Wasg

Bwrw Gwreiddiau: Sutherland a'r Dirwedd Ramantaidd yn Oriel a Chanolfan Ymwelwyr Oriel y Parc

Cafodd y lleoliadau y gweithiodd yr artist Graham Sutherland (1903-1980) ynddynt ddylanwad mawr arno ac yn ystod y 1930au datblygodd weledigaeth bersonol iawn o dirwedd Sir Benfro. Meddai, ‘I felt as much a part of the earth as my features were part of me’. Yn ogystal â gwaith ar fenthyg o gasgliadau Amgueddfa Cymru, bydd arddangosfa newydd Bwrw Gwreiddiau: Sutherland a’r Dirwedd Ramantaidd (16 Mawrth-8 Gorffennaf 2013) yn Oriel y Parc hefyd yn cynnwys benthyciad o waith pwysig gan Sutherland o gasgliadau’r Tate, sef Tirwedd Ddu. Paentiwyd Tirwedd Ddu rhwng 1939 a 1940, a dyma un o’r enghreifftiau orau o waith cynnar Sutherland yn Sir Benfro.

 

Fel rhan o’r arddull Neo-Ramantaidd a ddatblygodd yng nghelf dirwedd Prydain yn y cyfnod cyn ac yn ystod yr Ail Ryfel Byd, datblygodd gwaith Sutherland o weledigaeth fugeiliol artistiaid y bedwaredd ganrif ar bymtheg megis William Blake a Samuel Palmer. Cyfunwyd hyn â ffurfiau blaengar celf fodern Ewropeaidd megis yr Haniaethol a Swrrealaeth, yn ogystal â’r pryder am y rhyfel oedd ar drothwy’r drws.

Roedd y paentiadau llachar a rhyfedd hyn o lefydd megis Clegyr Boia, Porthclais a Sandy Haven yn rhan bwysig o’r duedd gynyddol yng nghelf Brydeinig hanner cyntaf yr ugeinfed ganrif, sef yr hyn a elwir erbyn hyn yn Neo-Ramantiaeth.

Wedi’i ysbrydoli gan rywbeth emosiynol a symbolaidd, roedd yr ymwybyddiaeth o le a hanes a deimlai Sutherland yn ei alluogi i fynegi yn ei waith yr hyn a olygai i fod yn rhan o’r dirwedd. Wrth i fygythiad yr Ail Ryfel Byd droi’n realiti, mabwysiadwyd y dull hwn gan artistiaid eraill ledled Prydain, a chafodd nifer ohonynt eu penodi’n Artistiaid Swyddogol y Rhyfel.

Daeth ysbrydoliaeth artistiaid Neo-Ramantaidd o waith gweledyddion y bedwaredd ganrif ar bymtheg megis Samuel Palmer a William Blake a oedd hefyd wedi byw trwy gyfnodau cythryblus. Fodd bynnag, yn hytrach na bod yn ynysig ac edrych tua’r gorffennol, cyfunodd Sutherland a’i gyfoedion yr agwedd fugeiliol hon ag agweddau ar foderniaeth Ewropeaidd megis yr Haniaethol a Swrrealaeth er mwyn ceisio cyfleu 'ysbryd' tirwedd Prydain ar adeg o newid mawr.

I’w gweld yn oriel gefn Oriel y Parc ar y cyd â Bwrw Gwreiddiau, bydd ffilm Anthony Shapland o 2007, A Setting. Y dangosiad hwn yn Oriel y Parc fydd y tro cyntaf i Amgueddfa Cymru arddangos y gwaith ers ei brynu. Mae A Setting yn digwydd yn un o amgylcheddau mwy gwledig Shapland, ac mae’n defnyddio’r symud graddol o liw dydd i liw nos i wyrdroi disgwyliadau’r gwyliwr o’r dirwedd ‘ramantaidd’ gan greu drama bwerus a chynnil am farwoldeb a gweddillion y dydd.

Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro yw perchnogion a rheolwyr Oriel a Chanolfan Ymwelwyr Oriel y Parc yn Nhyddewi gan weithio mewn partneriaeth ag Amgueddfa Cymru.

Mae’r atyniad, a agorodd yn 2008, yn oriel o safon fyd-eang sydd am ddim ac sy’n arddangos dehongliadau artistiaid o dirwedd o gasgliadau helaeth Amgueddfa Cymru.

Mae gan Oriel y Parc Ganolfan Ymwelwyr, Stiwdio Artist Preswyl ac Ystafell Ddarganfod lle cynhelir gweithgareddau celf a natur addas i deuluoedd; T?r sy’n gartref i arddangosfeydd celfyddydol lleol a dosbarthiadau cymuned; a chaffi.

Am ymholiadau ynghylch casgliad Oriel y Parc neu Amgueddfa Cymru, e-bostiwch lleucu.cooke@amgueddfacymru.ac.uk neu ffoniwch (029) 2057 3175.

Dyddiad: 13 Mawrth 2013
« Nôl i'r pennawdau newyddion
  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd]

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    [delwedd: Sain Ffagan]

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    [delwedd: Big Pit]

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Wlân Cymru]

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru]

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lechi Cymru]

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol y Glannau]

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.