Rydych chi yn:  >   >   > 

Datganiadau i'r Wasg

Amgueddfa Rufeinig yn dod wyneb yn wyneb รข'r gorffennol

Un o arddangosfeydd mwyaf poblogaidd Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion yw'r arch garreg sy'n dal sgerbwd g?r Rhufeinig. Am y tro cyntaf erioed, mae’r amgueddfa wedi creu portread o wyneb y sgerbwd wedi i gadwraethwyr Amgueddfa Cymru gydweithio ar waith ymchwil sy’n cynnwys dadansoddi isotop a modelu 3D.

 

Dangosodd gwaith dadansoddi isotop ar ddannedd y sgerbwd bod y dyn yn yr arch wedi treulio ei blentyndod, rhwng 5 ac 8 oed, yn ardal Casnewydd, a mwy na thebyg ei fod yn fachgen lleol. Sganiwyd y penglog gan Broject Llong Ganoloesol Casnewydd a Phrifysgol John Moores Lerpwl er mwyn creu model 3D digidol. Defnyddiwyd technegau modelu digidol hefyd ym Mhrifysgol John Moores Lerpwl er mwyn ailadeiladu rhannau coll y penglog. Defnyddiodd Prifysgol Dundee dechnegau fforensig ar yr ailgread 3D digidol o’r penglog i adeiladu cyhyrau ei wyneb.

Defnyddiodd Penny Hill, cadwraethydd Amgueddfa Cymru yr ailgread digidol o’r wyneb i greu portread replica ‘r dyn pan oedd yn fyw, gan ddefnyddio deunyddiau a thechnegau artistig y gwelir tystiolaeth o’u defnydd mewn paentiadau Rhufeinig neu ffynonellau ysgrifenedig er mwyn rhoi naws Rufeinig i’r portread modern. Ariannwyd y portread gan Ymddiriedolaeth Aurelius.

Darganfuwyd yr arch, gyda sgerbwd mewn cyflwr da o ?r tua 40 mlwydd oed pan gladdwyd ef tua OC 200, ym 1995 ar safle mynwent Rufeinig ychydig y tu allan i Gaerllion. Mae'r fynwent bellach yn rhan o Gampws Caerllion Prifysgol Cymru Casnewydd. Symudwyd y gweddillion i Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru lle maent wedi cael eu harddangos er 2002.

Dywedodd Dr Mark Lewis, “Rwy’n falch iawn bod cymal olaf yr ailarddangos wedi ei gwblhau. Roedden ni’n teimlo bod llawer mwy o waith ymchwil i’w wneud ar y sgerbwd ac roedden ni am ailadeiladu wyneb y dyn Rhufeinig yn yr arch drwy ddefnyddio technegau fforensig modern, sy’n cael eu defnyddio fel arfer gan yr Heddlu.

“Fyddai’r gwaith ymchwil i greu y portread gorffenedig heb fod yn bosib heb nawdd gan Ymddiriedolaeth Aurelius ac rydym yn gwerthfawrogi hyn yn fawr iawn. Mae darganfod mwy am y sgerbwd yn dysgu mwy i ni am y Rhufeiniaid yma yn ne Cymru a pa mor wahanol fyddai’n bywyd ni heddiw hebddynt.”

Dyddiad: 18 Ionawr 2013
« Nôl i'r pennawdau newyddion
  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd]

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    [delwedd: Sain Ffagan]

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    [delwedd: Big Pit]

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Wlân Cymru]

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru]

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    [delwedd: Amgueddfa Lechi Cymru]

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    [delwedd: Amgueddfa Genedlaethol y Glannau]

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.