Rydych chi yn:  >   >   >   >   > 
English

Metamorffeg gradd isel mewn lleoliadau geodynamig cyferbyniol

Staff: R.E. Bevins gyda D. Robinson (Prifysgol Bryste), N. Rubinstein (Universidad de Buenos Aires), L. Aguirre (Universidad de Chile, Santiago)

Effeithiwyd ar batrwm creigiau Palalosöig Isaf Cymru gan fetamorffeg gradd isel. Mewn creigiau gwaddodol mân-graenog llawn clai, cynhyrchodd yr effaith newidiadau mwynegol cynnil iawn, yn arbennig yng nghymeriad a chrisialaeth y mwynau clai. Yn y creigiau folcanig mwy amrywiol yn gemegol, mae'r mwynau tanllyd, gwreiddiol, tymheredd uchel yn cael eu cyfnewid am fwynau silicat calsiwm-alwminiwm hydrus, yn arbennig pumpellyit, prehnit ac epidot.

Mae tystiolaeth o'r mwynoleg clai a'r mwynau silicat calsiwm-alwminiwm wedi cynorthwyo i gyfyngu ar y pwysedd a'r tymheredd a osodwyd ar y creigiau Palalosöig Isaf. Mae hyn yn caniatáu i ni wneud cymhariaethau gyda rhanbarthau metamorffeg gradd isel eraill ledled y byd, er mwyn cadarnhau a yw'r astudiaethau yng Nghymru yn cynrychioli'r hyn sy'n gyffredin, neu a ydynt yn anarferol. Yr hyn a ddangoswyd yn glir yw bod metamorffeg yng Nghymru yn gysylltiedig gyda enhangiad cramennol, a bod y model hwn wedi ei osod i egluro gwreiddiau metamorffeg yng nghadwyn mynyddoedd yr Andes yn Chile, ac hefyd y patrymau metamorffeg a welwyd yn Precordillera yr Ariannin. Mae ymchwil bellach yn canolbwyntio ar i ba raddau y mae'n bosibl adnabod y raddfa o gydbwysedd cemegol yn y creigiau metamorffeg graddau isel hyn. Dangosir hyn yn rhannol gan rannu systematig o'r elfennau rhwng gwahanol fwynau metamorffig, ac mae gofyn am ddadansoddiad manwl o gemeg y mwynau, wedi'i gadarnhau drwy ddulliau microdreiddio electron.