Rydych chi yn:  >   >   >   > 
English

The treatise on invertebrate paleontology — ein cyfraniad i broject rhyngwladol ar amrywiaeth ffosiliau

Dros hanner can mlynedd yn ôl, sbardunodd y prif balaeontolegydd Americanaidd, Raymond C. Moore, o Brifysgol Kansas, broject rhyngwladol i grynhoi ein gwybodaeth am yr holl ffosiliau anifeiliaid infertebratau ledled y byd. Cynlluniwyd cyfres o 23 cyfrol dan y pennawd The Treatise on Invertebrate Paleontology . Mae rhifynnau cyntaf y mwyafrif ohonynt wedi eu cyhoeddi, ac maent wedi hen ddod yn gyfeiriad safonol rhyngwladol ar gyfer palaeontoleg infertebratau. Cymaint oedd y cynydd mewn gwybodaeth am rai grwpiau ffosiliau nes bod ail rifynnau wedi eu cyhoeddi ers hynny, neu'n cael eu paratoi, neu gynllunio. Mae pob rhan wedi'i gyd-lynu gan arbenigwr cydnabyddedig yn y maes, sy'n gwahodd tîm o arbenigwyr rhyngwladol i gyfrannu.

Mae gwaith paratoi ar gyfer bob cyfrol fel rheol angen nifer o flynyddoedd ar gyfer ymchwil sylfaenol, sy'n golygu astudio a dehongli'r nifer fawr o sbesimenau o nifer o gasgliadau amgueddfeydd, prifysgolion ac arolygon daearegol ledled y byd, fel rheol mewn cydweithrediad gyda chydweithwyr o Brydain a thramor. Cyhoeddir y canlyniadau manwl mewn cyfnodolion dysgedig, ond ar gyfer y Treatise mae gofyn am ddiffiniad cryno o bob genws, gyda darluniau ffotograffaidd o'r sbesimen o'i rywogaeth. Felly mae'r cyhoeddiad yn cynrychioli uchafbwynt blynyddoedd o ymchwil cefndir cydweithredol gan wyddonwyr o nifer o sefydliadau.

Drwy ein cyfranogaeth mewn ymchwil palaeontolegol sylfaenol, mae staff yn yr Adran Ddaeareg wedi ennill profiad ac arbenigedd, i'r graddau nes ein bod ers dechrau'r 1980au wedi ein gwahodd i ymuno gyda thimau sy'n paratoi'r cyfrolau Treatise diwygiedig ar brachiopodau, bryosoanau a thrilobitau. Mae rhifynnau diweddaraf Treatise bellach yn cynnwys Amgueddfa Cymru fel ystorfa bwysig, gan ddarlunio a chyfeirio at ein sbesimenau. Mae hyn yn ein nodi fel canolfan ardderchowgrwydd ar gyfer ymchwil palaeontolegol, yn dal casgliadau o bwysigrwydd rhyngwladol.

Rhestrir y projectau Treatise sydd dan sylw ar hyn o bryd isod: