Caneuon Gwerin


Peth Mawr ydy Cariad

Llwy Garu o Gasgliadau'r Amgueddfa.
Llwy Garu o Gasgliadau'r Amgueddfa.

Peth mawr ydy cariad pan elo fo'n drwm,
Peth gyrrodd gryn lawer o'u llefydd i ffwrdd;
Peth gyrrodd fi fy hunan oedd geir iau fy nhad,
A'm mam, oedd yn garedig,a'm gyr–rodd i o'm gwlad.
To mi wec ram di dwdl al i dal ffôl a di–dl ali do.

Mi fynnaf gael dy gladdu a'th roddi di dan bridd
Cyn cei di briodi; mi'th claddaf di, yn wir.
Rhof dorchen ar dy wyneb a charreg uwch dy ben
Cyn cei di fartsio'th gorffyn, wel, gyda'r feinir wen."
To mi wec ram di dwdl al i dal ffôl a di–dl ali do.

Pan glywais innau hynny es gyda man–i–wâr,
Bum hefo–(h)i am saith mlynedd heb weld na thad na mam;
Saith mlynedd wedi pasio pan ddois i i Gymru'n ô1,
Gan dybied yn fy nghalon fach na fyddwn i byth mor ffol.
To mi wec ram di dwdl al i dal ffôl a di–dl ali do.

At dŷ fy nhad mi gerddais, lle bum i lawer tro,
A phawb oedd yno'n llawen fy ngweld yn dod yn ô1;
Awr nos a ddaeth yn brysur, a'm meddwl gyda mi,
At dŷ yr hogen annwyl cyfeiriais yn bur hy.
To mi wec ram di dwdl al i dal ffôl a di–dl ali do.


Tâp AWC 171. Recordiwyd 30.4.59 gan Miss M. M. Williams (athrawes, g. 1894), Idanfryn, Brynsiencyn, sir Fôn. Pan oedd yn blentyn bach dysgodd MMW y gân hon oddi wrth ei thad, brodor o Frynsiencyn, a chredai iddo ef ei chodi ar y llofft stabal (set ystafell y gweision) pan oedd yn was fferm. Ni chanwyd pumed pennill y gân i MMW gan fod ei thad yn ei ystyried yn anweddus: doi i'r amlwg yn hwnnw fod epil, yn ogystal â chariad, yn croesawu'r alltud yn ei ô1.


Nodiadau

Sylwer ar ymddangosiad y byrdwn disynnwyr eto, a hon yn gân ychwanegol a gofnodwyd ym Môn. Cymh. y dôn yn arbennig i'r un a roir gogyfer a geiriau gwahanol yn CCAGC, ii, 274, o dan y teitl 'Dydd Llun y Bore'/'Cerdd y Gog Lwydlas'.

Cliciwch yma i lawrlwytho'r cerddoriaeth am Peth Mawr ydy Cariad
  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    Sain Ffagan

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    Big Pit

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    Amgueddfa Wlân Cymru

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    Amgueddfa Lechi Cymru

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.