Caneuon Gwerin


Os Daw fy Nghariad i Yma Heno

Baledi Printiedig o Gasgliadau'r Amgueddfa.
Baledi Printiedig o Gasgliadau'r Amgueddfa.

Os daw fy nghariad i yma heno, yma heno, yma heno,
Os daw fy nghariad i yma heno i guro'r gwydyr glas,
Rhowch ateb gweddus iddo, gweddus iddo, gweddus iddo,
Rhowch ateb gweddus iddo, Na 'thebwch mono'n gas –

Nad ydyw'r ferch ddim gartref, y ferch ddim gartref, y ferch ddim gartref,
Nad ydyw'r ferch ddim gartref, na'i hwyllys yn y tŷ;
Llanc ifanc o blwy arall, o blwy arall, o blwy arall,
Llanc ifanc o blwy arall sydd wedi mynd a hi.


Tâp AWC 829. Recordiwyd 11.9.64 gan Mrs Ellen Ellis (gwraig tŷ, g. 1907) a'i merch Rhian (g. 1945), Gwynfryn, Mynytho, ger Pwllheli, sir Gaernarfon. Pan oedd EE tua 4 oed dysgodd y gân hon oddi wrth ei mam, gwraig o Nefyn.


Nodiadau

Ymddengys geiriau'r gân fel y'u recordiwyd yn uned hunan–gynhaliol, eithr (heb yr ailadrodd cymalau) fe'u hargraffwyd droeon ar daflenni baled! fel y cyntaf o bum pennill. Tystia CCAGC (i, 134–5, 208–9, a ii, 282–3) i eiriau 'Os Daw 'Nghariad I Yma Heno' gael eu canu ar amryw donau gwahanol: y dyddiau hyn fe'u cenir gan berfformwyr llwyfan ar y dôn sy'n ymddangos fel fersiwn ar yr emyn–dôn 'Hen Ddarbi' neu 'Cyfamod'. Hyd y gwyddys, ni chyhoeddwyd y geiriau o'r blaen gyda'r dôn a roir yn y gyfrol bresennol. (Fodd bynnag, argraffwyd hon yn CCAGC, iii, 200, gogyfer a geiriau 'Y Ferch o Geredigion'.)

Cliciwch yma i lawrlwytho'r cerddoriaeth am Os Daw fy Nghariad i Yma Heno
  • Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd

    Cewch ddarganfod celf, daeareg a hanes natur. Gyda rhaglen newidiol o arddangosfeydd a digwyddiadau, mae rhywbeth i syfrdanu pawb, beth bynnag sy'n mynd â'ch bryd — ac mae mynediad am ddim!

  • Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru

    Sain Ffagan

    Sain Ffagan yw un o brif amgueddfeydd awyr agored Ewrop, ac atyniad ymwelwyr mwyaf poblogaidd Cymru.

  • Big Pit Amgueddfa Lofaol Cymru

    Big Pit

    Pwll glo go iawn yw'r Pwll Mawr, ac un o amgueddfeydd mwyngloddio gorau Prydain.

  • Amgueddfa Wlân Cymru

    Amgueddfa Wlân Cymru

    Mae Amgueddfa Wlân Cymru, sydd yn hen ffatri wlân y Cambrian Mills, yn lle arbennig ac mae ganddi stori gyfareddol i'w hadrodd.

  • Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru

    Yn OC75, sefydlodd y Rhufeiniaid caer yng Nghaerllion a fyddai'n gwarchod yr ardal am dros 200 o flynyddoedd. Heddiw, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru yng Nghaerllion, byddwch yn dysgu pam yr oedd byddin y Rhufeiniaid cymaint i'w hofni.

  • Amgueddfa Lechi Cymru

    Amgueddfa Lechi Cymru

    Mae'r Amgueddfa Lechi'n cynnig diwrnod llawn mwynhad ac addysg mewn ardal ddramatig o brydferth ar lan Llyn Padarn.

  • Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Amgueddfa Genedlaethol y Glannau

    Mae Amgueddfa Genedlaethol y Glannau yn adrodd hanes diwydiant ac arloesi yng Nghymru, heddiw a thros y 300 mlynedd diwethaf.

  • Rhagor: Archwilio'r Casgliadau

    Gwefan newydd cyffrous yw 'Rhagor' lle cewch ddysgu rhagor am ein casgliadau hynod.